Giải Lịch sử 8 Chân trời sáng tạo bài 12: Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 -1918) được TaiLieuViet sưu tầm và tổng hợpvới lời giải chi tiết, rõ ràng theo khung chương trình sách giáo khoa Lịch sử và Địa lý 8 Chân trời sáng tạo. Mời các em cùng tham khảo để nắm được nội dung bài học

Mở đầu trang 54 bài 12 Lịch Sử 8: Tại sao cuộc chiến tranh khốc liệt này lại xảy ra? Nó để lại những hậu quả và tác động như thế nào đối với lịch sử nhân loại?

Trả lời:

– Nguyên nhân dẫn đến Chiến tranh thế giới thứ nhất:

+ Nguyên nhân sâu xa: mâu thuẫn gay gắt giữa các nước đế quốc về vấn đề thị trường và thuộc địa.

+ Duyên cớ trực tiếp: sự kiện Thái tử Áo – Hung bị ám sát tại Xéc-bi.

– Hậu quả của Chiến tranh thế giới thứ nhất:

+ Lôi cuốn 70 quốc gia (trong đó có 38 nước trực tiếp tham chiến) và hàng triệu dân thường vào vòng khói lửa.

+ Khiến 10 triệu người chết và khoảng 20 triệu người bị thương

+ Nhiều thành phố, làng mạc, đường sá, nhà máy bị phá huỷ…

+ Thiệt hại về vật chất ước tính khoảng 388 tỉ USD.

– Tác động của Chiến tranh thế giới thứ nhất:

+ Thay đổi bản đồ chính trị thế giới.

+ Thay đổi so sánh lực lượng giữa các nước tư bản.

+ Một trật tự thế giới mới được thiết lập, thường gọi là “hệ thống Vécxai – Oasinhtơn”

+ Trong quá trình diễn ra chiến tranh, thành công của cách mạng tháng Mười Nga đã đánh dấu sự chuyển biến lớn lao trong cục diện chính trị thế giới.

1. Nguyên nhân bùng nổ Chiến tranh thế giới thứ nhất

Câu hỏi trang 54 Lịch Sử 8: Dựa vào lược đồ 12.1, sơ đồ 12.2 và thông tin trong bài, em hãy trình bày nguyên nhân sâu xa và nguyên nhân trực tiếp dẫn tới Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Lịch sử 8 Chân trời sáng tạo bài 12 trang 54, 55, 56

Trả lời:

* Nguyên nhân sâu xa:

– Cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, sự phát triển không đều về kinh tế đã làm thay đổi sâu sắc so sánh lực lượng giữa các nước đế quốc.

– Mâu thuẫn giữa các nước đế quốc về vấn đề thị trường và thuộc địa ngày càng gay gắt, dẫn đến sự hình thành hai khối quân sự đối đầu nhau ở châu Âu:

+ Các nước ít thuộc địa là Đức, Áo – Hung và I-ta-li-a, hình thành nên khối Liên minh vào năm 1882

+ Các nước có nhiều thuộc địa là Anh, Pháp và Nga hình thành nên khối Hiệp ước vào năm 1907.

=> Cả hai khối quân sự này đều ra sức kích động chủ nghĩa dân tộc cực đoan, chạy đua vũ trang, tìm cớ gây chiến tranh để phân chia lại thị trường, thuộc địa.

* Nguyên nhân trực tiếp:

– Trong những năm 1912 – 1913, tình hình trên bán đảo Ban-căng trở nên phức tạp, căng thẳng.

– Ngày 28/6/1914, Thái tử Áo – Hung bị nhóm dân tộc chủ nghĩa Xéc-bi ám sát. Nhân cơ hội này, ngày 28/7/1914, Áo – Hung tuyên chiến với Xéc-bi; Đức tuyên chiến với Nga (1/8/1914),.. => Tháng 8/1914, Chiến tranh bùng nổ và nhanh chóng lan rộng thành chiến tranh thế giới.

2. Hậu quả và tác động của Chiến tranh thế giới thứ nhất đối với lịch sử nhân loại

Câu hỏi trang 55 Lịch Sử 8: Dựa vào tư liệu 12.3, bảng 12.4 và thông tin trong bài, em hãy phân tích hậu quả và tác động của Chiến tranh thế giới thứ nhất đối với lịch sử nhân loại.

– Khiến 10 triệu người chết và khoảng 20 triệu người bị thương

– Nhiều thành phố, làng mạc, đường sá, nhà máy bị phá huỷ…

– Thiệt hại về vật chất ước tính khoảng 388 tỉ USD.

* Tác động của Chiến tranh thế giới thứ nhất:

– Các nước đế quốc: Đức, Nga, Áo – Hung, Ốt-tô-man tan rã, hàng loạt các quốc gia mới ra đời ở châu Âu,… khiến cho bản đồ châu Âu được phân định lại.

– So sánh lực lượng giữa các nước tư bản có sự thay đổi:

+ Mỹ trở thành quốc gia giàu mạnh nhất trong thế giới tư bản

+ Nhật Bản được nâng cao vị thế ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

+ Đức bị mất hết thuộc địa và một phần diện tích lãnh thổ; đồng thời phải gánh chịu những khoản bồi thường chiến phí khổng lồ,…

+ Các nước châu Âu khác, như: Anh, Pháp,… bị tàn phá nặng nề, kinh tế kiệt quệ, nhiều nước trở thành con nợ của Mỹ.

– Sau chiến tranh thế giới thứ nhất, một trật tự thế giới mới được thiết lập, thường gọi là “hệ thống Vécxai – Oasinhtơn”

– Sự suy yếu của các nước tư bản (trừ Mĩ) sau Chiến tranh thế giới thứ nhất đã tạo những điều kiện khách quan thuận lợi thúc đẩy sự phát triển của cao trào cách mạng ở các nước tư bản (1918 – 1923) và phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa, phụ thuộc.

– Trong giai đoạn hai của cuộc chiến, thành công của cách mạng tháng Mười Nga (năm 1917) đã đánh dấu sự chuyển biến lớn lao trong cục diện chính trị thế giới.

3. Luyện tập – Vận dụng

Luyện tập 1 trang 56 Lịch Sử 8: Vì sao nói Chiến tranh thế giới thứ nhất là chiến tranh đế quốc?

Trả lời:

– Chiến tranh thế giới thứ nhất là chiến tranh đế quốc phi nghĩa, vì:

+ Lực lượng tham gia cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất đều là các nước đế quốc (tập hợp trong hai khối quân sự là Liên minh và Hiệp ước).

+ Mục đích tiến hành chiến tranh của các nước đế quốc là nhằm giải quyết mâu thuẫn về thị trường, thuộc địa. Bên cạnh đó, các nước đế quốc còn muốn lợi dụng chiến tranh để đàn áp phong trào cách mạng của giai cấp vô sản trong nước và phong trào giải phóng dân tộc đang phát triển mạnh mẽ ở các nước thuộc địa.

+ Chiến tranh thế giới thứ nhất đã để lại những hậu quả nặng nề cho nhân loại. Quần chúng lao động ở chính quốc cũng như nhân dân các nước thuộc địa, phụ thuộc là những người phải gánh chịu mọi tai họa do cuộc chiến tranh gây ra.

+ Chiến tranh thế giới thứ nhất kết thúc đã mang lại nhiều nguồn lợi về kinh tế, thị trường và thuộc địa cho các nước đế quốc thắng trận (qua hai hội nghị hòa bình ở Vécxai và Oasinhtơn), nhân dân lao động ở các nước hoàn toàn không được hưởng thành quả từ chiến thắng.

Vận dụng 2 trang 56 Lịch Sử 8: Tháng 4/1917, Mỹ bắt đầu tham chiến, Tổng thống Mỹ U.Uyn-xơn phát biểu: “… đây sẽ là trận chiến cuối cùng – trận chiến chấm dứt mọi cuộc chiến”. Em có đồng ý với nhận định của ông không? Vì sao?

Trả lời:

Không đồng ý với nhận định của Tổng thống Mỹ U.Uyn-xơn. Vì:

– Nguyên nhân sâu xa dẫn đến cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất là mâu thuẫn giữa các nước đế quốc về vấn đề thị trường và thuộc địa. Tuy nhiên, sau khi chiến tranh kết thúc, mâu thuẫn này chưa được giải quyết triệt để. Ngược lại, nhiều mâu thuẫn mới giữa các nước tư bản, đế quốc đã xuất hiện, đó là:

+ Mâu thuẫn giữa các nước thắng với các nước bại trận. Ví dụ: thất bại sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, nước Đức buộc phải kí vào Hòa ước Vécxai với những điều khoản nặng nề; trong khi đó, các nước Anh, Pháp, Mĩ thu được nhiều lợi ích => đây là một trong những nguyên nhân dẫn tới tâm lí bất mãn của người Đức và là duyên cớ để các thế lực phản động ở Đức kích động tư tưởng “phục thù”.

+ Mâu thuẫn giữa các nước thắng trận với nhau vì vấn đề quyền lợi chưa được giải quyết một cách thoả đáng.

– Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới trong những năm 1929 – 1933 đã đào sâu thêm mâu thuẫn giữa các nước đế quốc. Từ trong cuộc khủng hoảng, các lực lượng phát xít đã xuất hiện và lên nắm quyền ở một số quốc gia (Đức, Italia, Nhật Bản,…). Đến năm 1939, cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai đã bùng nổ.

Vận dụng 3 trang 56 Lịch Sử 8: Chiến tranh thế giới thứ nhất đã dạy cho em những bài học gì để có thể góp phần giữ gìn hòa bình thế giới?

Trả lời:

(*) Tham khảo: Bài học góp phần giữ gìn hòa bình thế giới:

– Giải quyết mâu thuẫn tranh chấp bằng biện pháp hòa bình.

– Cần có một tổ chức quốc tế để duy trì hòa bình an ninh thế giới.

– Nhân loại phải đoàn kết để lên án, phản đối các hành động sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế, kiến tạo một nền hòa bình bền vững.

————————————-

Trên đây, TaiLieuViet đã gửi tới các bạn Giải Lịch sử 8 bài 12: Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 -1918) CTST.

  • Lịch sử 8 Chân trời sáng tạo bài 13

Bắt đầu năm học 2023 – 2024 trở đi sẽ được giảng dạy theo 3 bộ sách: Chân trời sáng tạo; Kết nối tri thức với cuộc sống và Cánh diều. Việc lựa chọn giảng dạy bộ sách nào sẽ tùy thuộc vào các trường. Để giúp các thầy cô và các em học sinh làm quen với từng bộ sách mới, TaiLieuViet sẽ cung cấp lời giải bài tập sách giáo khoa, sách bài tập, trắc nghiệm toán từng bài và các tài liệu giảng dạy, học tập khác. Mời các bạn tham khảo qua đường link bên dưới:

  • Lịch sử và Địa lí 8 Chân trời sáng tạo
  • Lịch sử Địa lí 8 Cánh diều